SME Growth Fund 2026: પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મળેલી કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ (Union Cabinet) દ્વારા દેશના નાના અને મધ્યમ ઉદ્યોગોના વિકાસ માટે SME Growth Fund (SGF) એટલે કે એસએમઈ ગ્રોથ ફંડ નામની નવી સરકારી પહેલને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. આ યોજના ભારત સરકારના નાણાં મંત્રાલય (Ministry of Finance) દ્વારા સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગ મંત્રાલય (MoMSME) ના સંકલન સાથે અમલમાં મૂકવામાં આવી રહી છે. આ યોજના અંતર્ગત ભારત સરકાર દ્વારા એન્કર ફંડિંગ તરીકે ₹૧૦,૦૦૦ કરોડની નાણાકીય ફાળવણી કરવામાં આવી છે. આ SME Growth Fund (SGF) Scheme 2026 નો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય દેશના નાના ઉદ્યોગોને દેવા-મુક્ત (non-debt) ઇક્વિટી મૂડી પૂરી પાડીને તેમને મોટા ઉદ્યોગોમાં પરિવર્તિત કરવાનો છે.
| વિગતો | માહિતી |
| યોજનાનું નામ | SME Growth Fund (SGF) |
| મંજૂરી આપનાર સત્તામંડળ | કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ (પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં) |
| નોડલ મંત્રાલય | નાણાં મંત્રાલય અને સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગ મંત્રાલય (MoMSME) |
| કુલ નાણાકીય ફાળવણી | ₹૧૦,૦૦૦ કરોડ (ભારત સરકાર દ્વારા એન્કર ફંડિંગ) |
| રોકાણનું માધ્યમ | ડાયરેક્ટ ઇક્વિટી રોકાણ (નોન-ડેબ્ટ ફાઇનાન્સિંગ) |
આ સ્કીમ શું છે?
ભારતના બિઝનેસ ઇકોસિસ્ટમમાં એક મોટી સમસ્યા “Missing Middle” (મિસિંગ મિડલ) ની જોવા મળે છે. શરૂઆતના માઇક્રો અને ટેક સ્ટાર્ટઅપને મુદ્રા અથવા CGTMSE જેવી યોજનાઓ હેઠળ આસાનીથી લોન મળી જાય છે, પરંતુ જ્યારે આ કંપનીઓ વિકાસ કરવા માંગે છે ત્યારે તેમને મૂડીની અછત નડે છે. દેશના લગભગ ૯૫% નોંધાયેલા MSME ઉદ્યોગો વિસ્તરણ મૂડીના અભાવે માઇક્રો સ્તર પર જ અટવાઈ જાય છે. પરંપરાગત બેંકો ભૌતિક જામીન (collateral) વગર લોન આપતી નથી અને વેન્ચર કેપિટલ ફંડ સામાન્ય રીતે ઉત્પાદન ક્ષેત્રને બદલે સોફ્ટવેર સ્ટાર્ટઅપ્સને વધુ પસંદ કરે છે. આ સમસ્યાને હલ કરવા માટે SME Growth Fund (SGF) Scheme 2026 દ્વારા સરકાર આધારિત ઓલ્ટરનેટિવ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ફંડ (AIF) બનાવવામાં આવ્યું છે. આ ફંડ કંપનીના બેલેન્સ શીટ પર વ્યાજનો બોજ નાખ્યા વિના લાંબા ગાળાની ડાયરેક્ટ ઇક્વિટી (શેર મૂડી) પૂરી પાડશે.
| વિગત | માહિતી |
| યોજનાનો પ્રકાર | સરકારી બિઝનેસ રોકાણ અને ઇક્વિટી ફંડ (AIF) |
| મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય | “Missing Middle” ની સમસ્યા હલ કરવી અને MSME ને મૂડી આપવી |
| ફંડિંગનું માળખું | સરકાર આધારિત ઓલ્ટરનેટિવ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ફંડ (AIF) |
| રોકાણ પદ્ધતિ | ડાયરેક્ટ ઇક્વિટી (Direct Equity) અને ક્વાસી-ઇક્વિટી ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સ |
| લાભ | ઉદ્યોગો પર વ્યાજનો નિયમિત બોજ પડતો નથી |
મહત્વની તારીખ
કેન્દ્રીય કેબિનેટ દ્વારા ૬ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ ના રોજ આ યોજનાને સત્તાવાર રીતે મંજૂરી આપવામાં આવી છે. હાલમાં (ઓક્ટોબર ૨૦૨૬) આ યોજના સેટઅપ ફેઝ (Setup Phase) માં કાર્યરત છે. નાણાં મંત્રાલય અને નિયુક્ત ફંડ મેનેજર્સ દ્વારા હાલમાં રોકાણના માપદંડો, વેલ્યુએશન નિયમો અને પસંદગી પ્રક્રિયા નક્કી કરવામાં આવી રહી છે. આથી, અરજી શરૂ થવાની કે અંતિમ તારીખ વિશે હાલ કોઈ ચોક્કસ તારીખો જાહેર કરવામાં આવી નથી.
| વિગતો | તારીખ |
| કેબિનેટ મંજૂરીની તારીખ | ૬ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ |
| યોજનાનો વર્તમાન તબક્કો | મંજૂરી અને સેટઅપ ફેઝ (ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ થી) |
| અરજી શરૂ તારીખ | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
| અરજી કરવાની છેલ્લી તારીખ | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
| મૂલ્યાંકન પ્રક્રિયા તારીખ | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
કોને લાભ મળશે? (ટાર્ગેટ સેક્ટર અને વિસ્તાર)
SME Growth Fund (SGF) Scheme 2026 હેઠળ મુખ્યત્વે નાના અને મધ્યમ ઉત્પાદન (Manufacturing) ઉદ્યોગોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે. આ ફંડનો ઉપયોગ માત્ર રિટેલ વેપાર માટે થશે નહીં. વધુમાં, આ મૂડી દેશના મેટ્રો શહેરોની બહાર આવેલા ટિયર-II અને ટિયર-III (Tier-II and Tier-III) ઔદ્યોગિક ક્લસ્ટરોમાં રોકવામાં આવશે. વ્યૂહાત્મક રીતે એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ, ટેક્સટાઇલ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ હાર્ડવેર, ફાર્માસ્યુટિકલ અને કેમિકલ્સ, ગ્રીન એનર્જી કમ્પોનન્ટ્સ અને એક્સપોર્ટ (નિકાસ) લક્ષી સપ્લાય ચેઇનને ઉચ્ચ પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે.
| ક્રમ | ટાર્ગેટ સેક્ટર / ક્લસ્ટર | લાભાર્થી ઉદ્યોગોની માહિતી |
| 1 | મુખ્ય ક્ષેત્ર | નાના અને મધ્યમ મેન્યુફેક્ચરિંગ (ઉત્પાદન) એકમો |
| 2 | ભૌગોલિક વિસ્તાર | ટિયર-II અને ટિયર-III ઔદ્યોગિક ક્લસ્ટરો અને જિલ્લાઓ |
| 3 | વ્યૂહાત્મક સેક્ટર્સ | એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ, ટેક્સટાઇલ, ફાર્માસ્યુટિકલ, કેમિકલ્સ |
| 4 | અન્ય મહત્વના સેક્ટર્સ | ઇલેક્ટ્રોનિક્સ હાર્ડવેર, ગ્રીન એનર્જી અને નિકાસ ઉદ્યોગો |
નાણાકીય સહાય અને રોકાણનો હેતુ
આ યોજના હેઠળ ભારત સરકાર દ્વારા ₹૧૦,૦૦૦ કરોડની સોવરિન ફાળવણી એન્કર ફંડ તરીકે કરવામાં આવી છે. આ રકમનો ઉદ્દેશ્ય બમણો છે, કારણ કે તે સ્થાનિક ખાનગી સંસ્થાઓ, બેંકો અને ડેવલપમેન્ટ ફાઇનાન્સ ઇન્સ્ટિટ્યુશન્સ પાસેથી વધારાની મૂડી આકર્ષિત કરશે (Catalytic Multiplier Effect). આ ફંડ ખાસ કરીને એવા ઉદ્યોગોમાં જમા કરવામાં આવશે જેઓ નીચે મુજબના મહત્વના પરિવર્તન તબક્કા (Inflection Point) પર છે: જૂની મશીનરીમાંથી ઇન્ડસ્ટ્રી 4.0 (Industry 4.0) અને IoT ઓટોમેશનમાં અપગ્રેડ કરવું, ફેક્ટરી અને ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવી, આંતરરાષ્ટ્રીય નિકાસના ઓર્ડર પૂરા કરવા માટે વર્કિંગ કેપિટલ મેળવવી, અને ગ્લોબલ સપ્લાય ચેઇનમાં જોડાવા માટે વ્યૂહાત્મક એક્વિઝિશન કરવા.
| રોકાણનો પ્રકાર | સહાય અને ફંડિંગની માહિતી |
| એન્કર ફંડિંગ | ₹૧૦,૦૦૦ કરોડ (ભારત સરકાર દ્વારા) |
| મૂડી આકર્ષણ | ખાનગી સંસ્થાઓ અને બેંકો મારફતે વધારાનું રોકાણ (Multiplier Effect) |
| રોકાણનો હેતુ – 1 | ઇન્ડસ્ટ્રી 4.0 અને IoT ઓટોમેશન માટે મશીનરી અપગ્રેડેશન |
| રોકાણનો હેતુ – 2 | ઉત્પાદન ક્ષમતા (Plant capacities) નું વિસ્તરણ |
| રોકાણનો હેતુ – 3 | આંતરરાષ્ટ્રીય નિકાસ ઓર્ડર માટે વર્કિંગ કેપિટલ |
પસંદગી પ્રક્રિયા
આ યોજનાની પસંદગી પ્રક્રિયા માટે હાલમાં નાણાં મંત્રાલય અને નિયુક્ત ફંડ મેનેજર્સ દ્વારા વિગતવાર માપદંડો તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યા છે. ભવિષ્યમાં, સરકાર દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMC) અને ઇન્સ્ટિટ્યુશનલ વેન્ચર ફંડ્સ દ્વારા એમએસએમઇ (MSME) માટે ખાસ એપ્લિકેશન વિન્ડો અને મૂલ્યાંકન પાઇપલાઇન ખોલવામાં આવશે. ઉદ્યોગોના બિઝનેસ પ્લાન અને ડેટાનું કડક મૂલ્યાંકન કર્યા પછી જ ઇક્વિટી રોકાણ મંજૂર કરવામાં આવશે.
| ક્રમ | પસંદગીનો તબક્કો |
| 1 | નાણાં મંત્રાલય અને AIF ફંડ મેનેજર્સ દ્વારા નિયમોની રૂપરેખા તૈયાર કરવી (હાલ પ્રક્રિયામાં) |
| 2 | એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMC) દ્વારા અરજી સ્વીકારવી (ભવિષ્યમાં) |
| 3 | કંપનીના નાણાકીય રેકોર્ડ, જીએસટી અને સ્કેલેબિલિટી પ્લાનનું મૂલ્યાંકન |
વય મર્યાદા
આ યોજના ઉદ્યોગો અને કંપનીઓના વિકાસ અને રોકાણ માટે છે, તેથી તેમાં વ્યક્તિગત વય મર્યાદા લાગુ પડતી નથી.
| વિગતો | વય મર્યાદા |
| Minimum Age | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
| Maximum Age | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
| અન્ય કેટેગરી | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
જરૂરી લાયકાત અને શરતો (Prerequisites)
આગામી સમયમાં જ્યારે આ SME Growth Fund (SGF) Scheme 2026 માટે અરજી પ્રક્રિયા શરૂ થશે, ત્યારે ઉદ્યોગોએ આ ફંડ મેળવવા માટે અગાઉથી કેટલાક ધોરણો પૂર્ણ કરેલા હોવા જરૂરી છે. આ પ્રાથમિક લાયકાતો (Prerequisites) નીચે મુજબ છે:
- માન્ય ઉદ્યમ નોંધણી (Udyam Registration): ઉદ્યમ પોર્ટલ પર એક્ટિવ MSME તરીકે નોંધણી હોવી ફરજિયાત છે.
- સ્વચ્છ નાણાકીય રેકોર્ડ અને GST: કંપની પાસે ઓછામાં ઓછા ૨ થી ૩ વર્ષની ઓડિટ કરેલી બેલેન્સ શીટ અને નિયમિત GST રિટર્ન ફાઇલિંગ હોવું જોઈએ. બિનહિસાબી કેશ સાયકલ (unaccounted cash cycles) વગરના સત્તાવાર ચોપડા હોવા જરૂરી છે.
- TReDS પ્લેટફોર્મ પર ઇન્વોઇસિંગ: સરકારે CPSE સેટલમેન્ટ માટે ફરજિયાત બનાવેલા ટ્રેડ રિસિવેબલ્સ ડિસ્કાઉન્ટિંગ સિસ્ટમ (TReDS) પ્લેટફોર્મ પર રજિસ્ટ્રેશન અને ટ્રાન્ઝેક્શન થયેલા હોવા જોઈએ.
- સ્કેલેબિલિટી ડેક (Scalability Deck): કંપની પાસે બિઝનેસના વિસ્તરણ માટેનો સ્પષ્ટ પ્લાન હોવો જોઈએ, જેમાં યુનિટ ઇકોનોમિક્સ, પ્રોજેક્ટેડ કેપેસિટી અને મૂડી ખર્ચ (CAPEX) ની જરૂરિયાતો સ્પષ્ટ રીતે દર્શાવેલી હોવી જોઈએ.
| વિગતો | જરૂરી લાયકાત અને શરતો |
| સરકારી નોંધણી | વેલિડ અને એક્ટિવ ઉદ્યમ રજિસ્ટ્રેશન (Udyam Portal) |
| નાણાકીય યોગ્યતા | ૨-૩ વર્ષની ઓડિટેડ બેલેન્સ શીટ અને ક્લીન GST ફાઇલિંગ |
| પ્લેટફોર્મ જોડાણ | TReDS પ્લેટફોર્મ પર રજિસ્ટ્રેશન અને ફોર્મલ ઇન્વોઇસિંગ |
| પ્રોજેક્ટ રિપોર્ટ | બિઝનેસ ગ્રોથ અને મૂડી ખર્ચ દર્શાવતો ક્લિયર સ્કેલેબિલિટી ડેક |
અરજી ફી
આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી.
| વિગતો | માહિતી |
| અરજી ફી | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
| Payment Method | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
| અન્ય જરૂરી વસ્તુ | આ અંગેની માહિતી આપવામાં આવેલી વિગતોમાં ઉપલબ્ધ નથી. |
અરજી પ્રક્રિયા
હાલના તબક્કે (ઓક્ટોબર ૨૦૨૬) વ્યક્તિગત MSME કંપનીઓ સીધી રીતે આ ફંડ માટે અરજી કરી શકશે નહીં. કેબિનેટે માત્ર ભંડોળ મંજૂર કર્યું છે. અત્યારે નાણાં મંત્રાલય અને ઓલ્ટરનેટિવ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ફંડ (AIF) માળખા હેઠળના ફંડ મેનેજર્સ રોકાણની નીતિઓ બનાવી રહ્યા છે. આગામી તબક્કામાં એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMCs) અને ઇન્સ્ટિટ્યુશનલ વેન્ચર ફંડ્સ દ્વારા આ યોજના માટે યોગ્ય માર્ગદર્શિકા સાથે એપ્લિકેશન વિન્ડો (Application Windows) ખોલવામાં આવશે. ત્યાં સુધી ઉદ્યોગોએ ઉપર જણાવ્યા મુજબ ઉદ્યમ રજિસ્ટ્રેશન, બેલેન્સ શીટ અને TReDS નોંધણી જેવા દસ્તાવેજો તૈયાર રાખવા સલાહભર્યું છે.
- હાલમાં નિયમો અને નીતિઓની રૂપરેખા તૈયાર થઈ રહી છે.
- આગામી સમયમાં ભાગીદાર એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMCs) દ્વારા સત્તાવાર પોર્ટલ શરૂ કરવામાં આવશે.
- લાયક ઉદ્યોગોએ પોતાના ઓડિટેડ રિપોર્ટ અને બિઝનેસ પ્લાન સાથે અરજી કરવાની રહેશે.
- ફંડ મેનેજર્સ દ્વારા સઘન મૂલ્યાંકન પ્રક્રિયા હાથ ધરાશે.
| વિગતો | અરજી પ્રક્રિયાની માહિતી |
| હાલની સ્થિતિ | વ્યક્તિગત MSME હાલમાં સીધી અરજી કરી શકે નહીં. |
| આગામી તબક્કો | AMCs દ્વારા મૂલ્યાંકન પાઇપલાઇન અને અરજી વિન્ડો ખોલવામાં આવશે. |
| અરજીનું માધ્યમ | ભવિષ્યમાં નિર્ધારિત ભાગીદાર ફંડ્સ અને ઓનલાઇન પોર્ટલ મારફતે |
મહત્વની લિંક
સરકારની આ નવી યોજના વિશેની સત્તાવાર પ્રેસ રિલીઝ અને જરૂરી પોર્ટલની વિગતો નીચે મુજબની લિંક પર ઉપલબ્ધ છે.
| લિંક | માહિતી |
| Official Cabinet Press Release (PIB) | pib.gov.in/PressReleaseDetail.aspx?PRID=2319534 |
| PMO Official Notification | pmindia.gov.in/en/news_updates/… |
| Ministry of MSME Official Website | msme.gov.in |
| Udyam Registration Portal (Prerequisite) | udyamregistration.gov.in |
| National Government Schemes Directory | www.myscheme.gov.in |
